Xây dựng thương hiệu máy dệt chiếu Châu Giang

Dệt chiếu cói là nghề thủ công truyền thống lâu đời ở Hoài Châu Bắc (Hoài Nhơn). Vài ba năm gần đây HTX Dịch vụ điện năng Hoài Châu Bắc (huyện Hoài Nhơn) đầu tư mua máy dệt chiếu về cải tiến cho phù hợp với loại cói địa phương. Hiện tại HTX đã tự sản xuất trên 10 máy, chủ yếu để sử dụng, còn bán ra ngoài xã. Qua thời gian thử nghiệm đã khẳng định tính hiệu  quả của máy, thay thế lao động thủ công. HTX đã đăng ký sở hữu công nghiệp về nhãn hàng hóa, với tên thương hiệu: “Máy dệt chiếu Châu Giang” và có đề án đầu tư phát triển, thương mại hóa loại máy dệt chiếu này. Khởi đầu HTX mua máy dệt chiếu của Đồng Tháp. Máy này dùng hệ thống ru-lô để kẹp sợi cói bắn thẳng qua phía bên kia, giữa 2 hàng sợi chỉ, để dệt thành chiếc chiếu. Tuy vậy sợi cói ở Hoài Nhơn không có độ cứng như cói tỉnh bạn, nên khi “bắn” không qua được phía bên kia mà dừng lại giữa chừng. Qua thời gian nghiên cứu, thử nghiệm, HTX dịch vụ điện năng Hoài Châu Bắc (HTX) thay thế cụm ru-lô bằng cánh tay đòn đặt lệch tâm. Độ dài ngắn cánh tay đòn phù hợp với từng cỡ chiếu rộng hay hẹp. Trên cánh tay đòn có tạo rãnh để con thoi chạy trên đó. Làm thế nào để hành trình của con thoi qua lại thật nhẹ nhàng, giảm ma sát, đảm bảo được độ bền mà không gây tiếng ồn lớn. Hiện tại HTX cũng tự sản xuất, sử dụng loại máy dệt chiếu cói dùng hộp số dạng quay tròn, để đưa con thoi qua lại. Thiết bị này lấy từ máy dệt vải của Trung Quốc. So sánh 2 loại máy này, tổ trưởng cơ khí HTX - Nguyễn Văn Hòa cho biết: Máy dùng cánh tay đòn không cần hộp số, ít bánh nhông, giảm một số phụ kiện... Con thoi được bắn thẳng qua - lại, máy đỡ trục trặc hơn, giá thành cũng rẻ hơn nhiều so với máy dùng hộp số. Máy này ngày càng cải tiến, bỏ lò xo kéo, cánh tay đòn được gắn vào bánh đà... để hoàn thiện và giảm giá thành. HTX sản xuất thành công 2 loại máy này, đặt tên thương hiệu là máy dệt chiếu Châu Giang 1 và Châu Giang 2, và đã làm thủ tục đăng ký nhãn hiệu hàng hóa ở Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ KH&CN). Giá bán khoảng từ 30-35 triệu đồng/máy - rẻ hơn máy cùng loại ở tỉnh bạn. Máy dệt chiếu cói Châu Giang chỉ cần một người điều khiển (dệt thủ công cần 2 người). Mỗi giờ dệt được một chiếc chiếu tiêu chuẩn, năng suất gấp 5 lần dệt thủ công. Sản phẩm làm ra đẹp, bền hơn sản phẩm từ dệt thủ công. Do đó theo ông Bành Quang Đó - Phó chủ nhiệm HTX: Không sợ đầu ra, bao nhiêu tiêu thụ cũng hết. Hiện nay khu vực Trung bộ chưa có nơi nào sản xuất máy dệt chiếu. Trong khi đó mặt hàng này không thể thiếu trong đời sống người dân ở đây. Nhân công ngày càng khan hiếm, nên sự ra đời của máy là đúng lúc, thay thế được lao động. Căn bản là hiệu quả mang lại. Nếu dệt bằng máy thu nhập người dệt từ 80 - 100 ngàn đồng/ngày; trong khi đó dệt thủ công chỉ 1/3 hoặc một nửa số này. Trong kế hoạch 2 năm tới, HTX đầu tư trên 1,2 tỷ đồng để sản xuất trên 60 máy dệt chiếu, hàng chục máy may biên chiếu, máy cán chiếu, máy cuốn chỉ, máy xe sợi cói... Đã cử 6 người vào Đồng Tháp học nghề sản xuất sửa chữa các loại máy cho nghề sản xuất chiếu cói. Tuy vậy HTX thiếu vốn để đầu tư mở rộng nhà xưởng, thiết bị cơ khí; thiếu cán bộ kỹ thuật cơ khí. Mục tiêu của HTX, làm sao để 3 làng nghề dệt chiếu của xã Hoài Châu bắc, cùng HTX tiêu thụ hết 9.000 tấn cói khô nguyên liệu của xã, thành sản phẩm chiếu, đồ thủ công mỹ nghệ... giải quyết công ăn việc làm, thời gian nông nhàn cho bà con, cũng là để nâng cao giá trị cây cói. Bên cạnh đó luôn cải tiến, giảm giá thành, để máy dệt chiếu Châu Giang trở thành một thương hiệu có tính cạnh tranh cao, được các vùng dệt chiếu ưa chuộng.                                                                                       M.T